BSKAE-182 · June 2025 · हिन्दी

IGNOU BSKAE-182 June 2025 Previous Year Question Paper (हिन्दी)

BSKAE-182

Structured previous year question paper for BSKAE-182, June 2025 session (Hindi medium).

Questions: 6

Verified: 24 Aug 2026

मुद्रित पृष्ठों की संख्या : 3 BSKAE-182

बी. ए. (ऑनर्स) संस्कृत

सत्रांत परीक्षा

जून, 2025

बी.एस.के.ए.ई.-182 : संस्कृत साहित्य

समय : 3 घण्टे अधिकतम अंक ; 100

नोट: 6) इस प्रश्न-पत्र में कुल छ:; प्रश्न हैं।

(ii) सभी प्रश्न अनिवार्य हैं।

Q1.निम्नलिखित का अनुवाद कीजिए : 6x2=12

(क) गता5नुगतिको लोक: कुट्टनीमुपदेशिनीम्‌। प्रमाणयति नो धर्मे यथा गोघ्नमपि द्विजम्‌॥ FGA परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्‌। AAA सर्वभूतेषु य; पश्यति स पण्डित:॥

(ख) मूर्खशिष्योपदेशेन GE | दु:खिते: सम्प्रयोगेण पण्डितो5प्यवसीदति ॥ दुष्ट भार्या शरठं मित्र भृत्यश्चोत्तरदायक :। ससर्पे च गृहे वासो मृत्युरेव न संशय:॥

Q2.निम्नलिखित में से किन्हीं दो की व्याख्या कीजिए :

(क) माता मित्र पिता चेति स्वभावात्‌ त्रितयं हितम्‌। कार्यकारणातश्चा5न्ये भवन्ति हितबुद्धय :॥ यस्य मित्रेण सम्भाषो यस्य मित्रेण संस्थिति:। यस्य मित्रेण संलापस्ततो नास्तीह पुण्यवान्‌॥

(ख) यस्मिन्‌ देशे न सम्मानो न वृत्तिर्न बान्धवा:। न च विद्यागम: कश्चित्‌ तं देशं परिवर्जयेत्‌॥ लोकयात्रा भयं लज्जा दाक्षिण्यं त्यागशीलता। पज्च यत्र न विद्यन्ते न कुर्यात्‌ तत्र संस्थितिम्‌॥

Q3.हितोपदेश के अनुसार 'लालच बुरी बला है' को अपने शब्दों में समझाइए। 20 चाणक्य नीति के अनुसार “त्यागने योग्य और अविश्वसनीय मित्र' के क्‍या लक्षण होते हैं ?

Q4.प्रश्न संख्या 1 में रेखांकित किन्हीं छः शब्दों पर व्याकरणात्मक टिप्पणी लिखिए। 6x2=12

Q5.आचार्य चाणक्य का व्यक्तित्व एवं कृतित्व लिखिए। 20 नीतिकाव्य के उद्भव और विकास पर प्रकाश डालिए।

Q6.निम्नलिखित में से किन्हीं दो पर टिप्पणियाँ लिखिए :

(क) पज्चतन्त्र

(ख) कथासरित्सागर

(ग) हितोपदेश

(घ) चाणक्य नीति