BSKAE-182 · December 2024 · हिन्दी

IGNOU BSKAE-182 December 2024 Previous Year Question Paper (हिन्दी)

BSKAE-182

Structured previous year question paper for BSKAE-182, December 2024 session (Hindi medium).

Questions: 6

Verified: 24 Aug 2026

मुद्रित पृष्ठों की संख्या : 3 BSKAE-182

बी. ए. ( ऑनर्स ) संस्कृत ( बी.ए.एस.के.एच. )

सत्रांत परीक्षा

दिसम्बर, 2024

बी.एस.के.ए.ई.-182 : संस्कृत साहित्य

समय : 3 घण्टे अधिकवम अक : 100

नोट : इस ग्रश्कपत्र में कुल Bw: अ्रश्न हैं। सभी प्रश्न

अनिवार्य हैं।

Q1.निम्नलिखित FY od feet a श्लोकों का अनुवाद कीजिए : 2x6=12

(क)मातृवत्‌ TERY wey लोष्ठवत्‌। आत्मवत्‌ सर्वभूतेषु य: पश्यति स पण्डित:॥ SEPT तु लोभेन मग्न: Teh YER! वृद्धव्याप्रेण संप्राप्त: पथिक: समृतो यथा॥

(ख) आपदर्थे धन रक्षेद्‌ दारान्‌ रक्षेद्‌ धानैरपि। आत्मानं सतत रक्षेद्‌ दारैरपि धनैरपि॥ Sel wat we fea भृत्यश्चोत्तरदायक :। ससर्पे च गृहे वासो मृत्युरेव न संशय:॥

Q2.निम्नलिखित में से किन्हीं दो की व्याख्या कीजिए :

(क) प्रत्याख्याने च दाने च सुखदु:खे प्रियाप्रिये। आत्मौपम्येन पुरुष: प्रमाणमधिगच्छति॥ यस्य मित्रेण सम्भाषों यस्य मित्रेण संस्थिति:। यस्य मित्रेण संलापस्ततो नास्तीह पुण्यवान्‌॥

(ख) आतुरे व्यसने प्राप्त दुर्भिक्षे शत्रुसंकटे। राजद्वारे श्मशाने च यस्तिष्ठति स बान्धव:॥ लोकयात्रा भयं लज्जा दाक्षिण्यं त्यागशीलता। पञ्च यत्र न विद्यन्ते न कुर्यात्‌ तत्र संस्थितिम्‌॥

Q3.वृद्ध-व्याप्र और लोभी-पथिक की कथा अपने शब्दों में लिखिए। 20 चाणक्य नीति के अनुसार “त्यागने योग्य. और अविश्वसनीय मित्र' के क्‍या लक्षण होते हैं ?

Q4.प्रश्न संख्या 1 में रेखांकित किन्हीं छः शब्दों पर व्याकरणात्मक टिप्पणी लिखिए। 6x2=12

Q5.नीति कथाओं के उद्भव एवं विकास पर प्रकाश डालिए॥ 20 आचार्य चाणक्य का व्यक्तित्व एवं कृतित्व लिखिए।

Q6.निम्नलिखित में से किन्हीं दो पर टिप्पणियाँ लिखिए :

(क) हितोपदेश

(ख) चाणक्य नीति

(ग) अम्बिकादत्त व्यास

(घ) बाणभट्ट